Δύο χώρες, δύο στοιχήματα πάνω στο μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης. Ποια θα κερδίσει;

ΗΠΑ & Κίνα ακολουθούν διαφορετικές κατευθύνσεις ως προς το πώς αναπτύσσουν Τεχνητή Νοημοσύνη για το μέλλον. Ποια είναι η πιο ευφυής επιλογή; Συν λίγα λόγια για την ενέργεια και τρία polls στο τέλος

H φωτογραφία δείχνει ένα ρομπότ την ώρα που …ανεβαίνει σκάλα (αδύνατον πριν από μόλις λίγα χρόνια), για να κάνει επιθεώρηση εν πλω, αξιοποιώντας οπτικά, θερμικά και ακουστικά ερεθίσματα, αλλά και αισθητήρες ανίχνευσης αερίου. Προχθές είδα ένα τέτοιο να με κυνηγάει στον ύπνο μου. Δεν χρειάζεται να σας πω φαντάζομαι ποιος κέρδισε :-) Source: wikimedia commons,Author: Cvoellmy, Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0

Σήμερα θέλω να συζητήσουμε δύο διαφορετικά σενάρια, τα οποία αντιπροσωπεύουν -κατά τα φαινόμενα- και τις επιλογές για το μέλλον των δύο παγκόσμιων υπερδυνάμεων, των ΗΠΑ και της Κίνας, όσον αφορά την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Οι μεν ΗΠΑ ποντάρουν κατά προτεραιότητα στην ανάπτυξη της Τεχνητής Γενικής Νοημοσύνης¹, γνωστής διεθνώς με το αρκτικόλεξο AGI, στην οποία επενδύουν εξαιρετικά γενναιόδωρα, μεταξύ άλλων μέσω του περίφημου Stargate.

Η Κίνα πάλι, φαίνεται ότι προσεγγίζει το θέμα διαφορετικά. Πάει πιο στοχευμένα, διαθέτοντας το μεγάλο πλεονέκτημα της αφθονίας σπάνιων γαιών², αλλά και τη δυνατότητα να εξακολουθεί να παράγει τεχνολογία, παρά τους σφιχτούς περιορισμούς που της έχουν επιβληθεί στις εισαγωγές προηγμένου εξοπλισμού. Επενδύει λοιπόν στην ενσώματη Τεχνητή Νοημοσύνη, γνωστή διεθνώς με τους όρους embodied AI και physical AI -με πολύ απλά λόγια στα ρομπότ, που χρησιμοποιούνται για συγκεκριμένες ανάγκες, οικιακές ή βιομηχανικές: ρομποτικούς οικιακούς βοηθούς, έξυπνα βιομηχανικά μηχανήματα, που εξοικονομούν χρόνο και χρήμα, αυτόνομα οχήματα κάθε είδους και αυτοματοποιημένες αλυσίδες logistics.

Δεν μπορώ να γράψω για embodied AI, χωρίς να μου έρθει στο μυαλό μια συζήτηση που είχαμε με τον Μηνά Λιαροκάπη της Acumino, λίγο πριν αρχίσει το καυτό μεσοκαλόκαιρο του 2025. Τον είχα τότε ρωτήσει αν νοείται ανάπτυξη AGI τη στιγμή που η ΤΝ δεν έχει ακόμη σώμα³ και αν πιστεύει ότι η πρόοδος στο embodied AI μπορεί να «σπρώξει» και τη Γενική Τεχνητή Νοημοσύνη.

Απάντησε ξεκάθαρα στα ερωτήματά μου, αλλά έδωσε και μια ακόμη διάσταση, την οποία η αλήθεια είναι πως δεν την είχα μέχρι τότε σκεφτεί:

«Τι θέλουμε άραγε από τη ζωή μας; Να έχουμε μια μορφή ΤΝ που κάνει για λογαριασμό μας όλες τις δημιουργικές εργασίες; Ή να έχουμε εμείς περισσότερο χρόνο για λογοτεχνία, ποίηση, μουσική, φιλοσοφία, περισσότερο χρόνο για εμάς, την οικογένεια και τους φίλους μας; Η ενσώματη ΤΝ φέρνει την υπόσχεση ότι οι επικίνδυνες, επαναλαμβανόμενες, κουραστικές, και απομακρυσμένες δουλειές μπορούν να ανατεθούν στα ρομπότ. Δεν είναι φτιαγμένο το ανθρώπινο σώμα να εκτελεί χιλιάδες αρπαγές αντικειμένων σε ένα βιομηχανικό περιβάλλον κάθε μέρα. Ο άνθρωπος θα επιβλέπει τα ρομπότ είτε από κοντά είτε από μακριά, εκεί οδεύουμε».

Εσείς; Τι θεωρείτε πιο έξυπνο μεσομακροπρόθεσμα; Την κατεύθυνση που ακολουθούν οι ΗΠΑ, επενδύοντας «χοντρά» στην AGI ή εκείνη που επέλεξε η Κίνα, στην οποία τα ρομπότ αυξάνονται όπως τα μανιτάρια έπειτα από παρατεταμένη φθινοπωρινή βροχή;

Σύμφωνα με παλαιότερες εκτιμήσεις, οι οποίες διατυπώθηκαν για την περίοδο ώς το τέλος του 2025 (πιο πρόσφατες δυστυχώς δεν βρήκα), πάνω από το 60% των μεγάλων μεταποιητών στην Κίνα επρόκειτο να έχουν -με τον έναν ή τον άλλο τρόπο- ενσωματώσει την ΤΝ στην παραγωγή τους. Το ποσοστό αυτό στόχος είναι να φτάσει στο 70% το 2027 και να βρίσκεται στο 100% ώς το 2035.

Δεν μιλάμε λοιπόν για την πολυθρύλητη AGI, που θα μπορεί μια μέρα να «σκέφτεται» και να δρα καλύτερα από εμάς, αλλά για ενσώματη ΤΝ που κάνει τη βιομηχανία πιο έξυπνη και αποδοτική. Δείτε παρακάτω τα δύο διαγράμματα που έφτιαξα με το Artifacts του Claude, τα οποία συγκεντρώνουν πολλή -και πολύ ενδιαφέρουσα- πληροφορία. Και δείτε το Claude Artifacts γενικώς, oι δυνατότητές του ως εργαλείου -και για διαδραστική οπτικοποίηση- είναι άκρως εντυπωσιακές. Το έχω αγαπήσει!

ΟΚ, εδώ θα μου πείτε και τι μας νοιάζει εμάς, που η Κίνα φτιάχνει ρομπότ σαν να μην υπάρχει αύριο; Μα το αύριο είναι ακριβώς η απάντηση σε αυτή την ερώτηση. Αν αποδειχτεί στην πράξη ότι η ΤΝ θα αποδώσει σαφώς περισσότερα στο μέλλον στην ενσώματη μορφή της και όχι ως chatbot, τότε η Κίνα θα εξελιχθεί σε κυρίαρχη δύναμη παγκοσμίως. Όποιος και να πετύχει πρώτος το AGI, η Κίνα θα έχει εγκατεστημένο, σε άκρως εντυπωσιακούς αριθμούς, το hardware μέσα στο οποίο μπορεί να φωλιάσει οτιδήποτε!

Και ξαναθυμήθηκα τη συζήτηση με τον Λιαροκάπη, ο οποίος είχε διατυπώσει την εκτίμηση ότι το physical AI θα αλλάξει το πώς λειτουργούν οι οικονομίες παγκοσμίως. Θα δημιουργήσει νέες δυνάμεις και υπερδυνάμεις. «Εταιρείες-κολοσσοί του 2025 θα είναι παρωχημένες το 2035 και νέες εταιρείες θα φτάσουν σε μεγέθη NVIDIA. Εταιρείες που δεν τις ξέρει σχεδόν κανείς τώρα» είχε επισημάνει.

Σε ερώτημα αν υπάρχει κάποιο σημείο στον χρόνο ή κάποια συγκεκριμένη τεχνολογική εξέλιξη, που τα θεωρεί καθοριστικά για την πιο μαζική εξάπλωση των ανθρωποειδών ρομπότ, μου είχε απαντήσει:

«Η εισαγωγή των ρομπότ εργαζομένων στα εργοστάσια είναι προϋπόθεση για την τεχνολογική ωριμότητα τους. Είναι μεγάλο σχολείο για τα ρομπότ το εργοστάσιο. Είναι μια ευκαιρία τρισεκατομμυρίων ευρώ. Μόλις “αποφοιτήσουν” από εκεί θα είναι έτοιμα για νέες προκλήσεις, όπως τα καθημερινά περιβάλλοντα και το οικιακό περιβάλλον. Το οικιακό περιβάλλον είναι το final frontier για τη ρομποτική, όχι για το Διάστημα».

Robot mall

Σας έχω ήδη γράψει για το πρώτο κατάστημα λιανικής πώλησης ρομπότ στην Κίνα (και στον κόσμο) όταν άνοιξε, το «4S store», γνωστό και ως Robot Mall. Δεν μπόρεσα να βρω επίσημα στοιχεία για το πώς πηγαίνουν οι πωλήσεις του, αλλά έπεσα πάνω σε ένα κινεζικό δημοσίευμα, τα στοιχεία του οποίου παραθέτω πάντως με πάσα επιφύλαξη, γιατί δεν μπόρεσα να τα διασταυρώσω με αξιόπιστη πηγή: σε συνδεόμενο χρονικά με τα εγκαίνια του Robot Mall φεστιβάλ καταναλωτών ρομπότ στο Πεκίνο πωλήθηκαν πάνω από 19.000 ρομπότ και προϊόντα ρομποτικής σε περίπου 16 ημέρες. Μάλιστα, οι παραγγελίες high end ανθρωποειδών ρομπότ και σχετικών προϊόντων αντιστοιχούσαν στο 25% των συνολικών πωλήσεων.

Ένα ανθρωποειδές ρομπότ εξυπηρετεί ανθρώπους στη ρεσεψιόν ενός εστιατορίου, που βρίσκεται μέσα στο πρώτο στον κόσμο «Robot Mall», στο Γιζουάνγκ, Πεκίνο, στις 4 Αυγούστου 2025. Φωτογραφία: VCG

Αν θέλετε λίγο περισσότερο περιεχόμενο σχετικά με τις ιστορικές καταβολές των ρομπότ ή τις διαφορές κουλτούρας ως προς την προσέγγιση της ενσώματης ΤΝ, μπορείτε να ανατρέξετε και σε αυτό το παλαιότερο κείμενό μου εδώ στο substack. Πολύ περίεργη είμαι να διαβάσω ή και να ακούσω πώς σας φαίνονται όλα αυτά.

Το κινεζικό στοίχημα της ενέργειας

Δεν υπάρχει αμφιβολία για το πόσο κρίσιμη είναι η ενέργεια στην ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης. Και η Κίνα έχει βάλει σε αυτό το πεδίο ένα μεγάλο, στρατηγικό στοίχημα, που από ό,τι φαίνεται «της βγαίνει»: δέκα χρόνια πριν, αποφάσισε να αναπτύξει τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Όχι για να καταπολεμήσει την κλιματική κρίση, αλλά για να εξασφαλίσει ενεργειακή αυτονομία και κυριαρχία. Σήμερα η Κίνα έχει ξεπεράσει τα 1.000 GW ισχύος στα ηλιακά (παγκόσμια πρωτιά), έχοντας προσθέσει 277 GW μόνο το 2024 -περισσότερα από τη συνολική σωρευτική ηλιακή ισχύ ολόκληρων των ΗΠΑ.

Χάρη σε αυτή την πρόνοια, τα κινεζικά κέντρα δεδομένων πληρώνουν σήμερα την ενέργεια στη μισή τιμή, σε σχέση με τα αμερικανικά.

Tην ίδια στιγμή στις ΗΠΑ, όπως γράφει ο Ηoward Yu στο Linkedin, το περίφημο «One Big Beautiful Bill Act» «κατήργησε τις επιδοτήσεις για ηλεκτρικά οχήματα, έθεσε τέλος στα κίνητρα για αιολική ενέργεια και υπονόμευσε την οικιακή ηλιακή, για να ξοδέψει στη συνέχεια 12 δισεκατομμύρια δολάρια στην αποθεματοποίηση ορυκτών για μπαταρίες που αποθηκεύουν ηλεκτρισμό από τις ανανεώσιμες πηγές, που μόλις απαξίωσε. Δεν μπορείς να χρηματοδοτείς το τέλος της αλυσίδας ενώ υποχρηματοδοτείς την αρχή της».

Δύο βίντεο

Τις προηγούμενες ημέρες είχαμε δύο ενδιαφέρουσες συζητήσεις στο Homo sAIence, το vidcast της voria.gr για την Τεχνητή Νοημοσύνη με τους καθηγητές Τάσο Τέφα («Μπορεί η AGI να επιτευχθεί κατά τη διάρκεια της θητείας Τραμπ;») και τον Νίκο Παναγιώτου («Όταν οι κυβερνήσεις ταΐζουν τον αλγόριθμο με γεωπολιτικά αφηγήματα»), τις οποίες μπορείτε να παρακολουθήσετε εδώ:

Polls (για να με βοηθήσετε να καταλάβω τι λειτουργεί)

1. Δεν υπάρχει κοινά αποδεκτός ορισμός για την Τεχνητή Γενική Νοημοσύνη, ούτε συναίνεση ως προς το αν και πότε θα την προσεγγίσουμε. Ένας ορισμός της που έχω προτείνει και παλαιότερα είναι πως πρόκειται για ένα είδος τεχνητής νοημοσύνης που μπορεί να κατανοεί, να μαθαίνει και να εφαρμόζει γνώση ή δεξιότητες σε ένα ευρύ φάσμα γνωστικών πεδίων, με τρόπο παρόμοιο ή ανώτερο από τον άνθρωπο. Ή, με λιγότερες λέξεις, ο όρος αφορά ένα σύστημα ικανό να εκτελεί οποιαδήποτε διανοητική εργασία μπορεί να εκτελέσει ένας άνθρωπος καλύτερα από αυτόν.

2.

3. Η απουσία φυσικού σώματος (όπως και συναισθημάτων) από την ΤΝ τής στερεί έναν πολύ σημαντικό τρόπο κατανόησης του κόσμου. Αν δεν έχεις εμπειρίες από τον φυσικό κόσμο, πώς θα καταλάβεις πώς λειτουργεί; Ποιοι είναι οι νόμοι του, άτυποι και τυπικοί; Για ένα chatbot δεν είναι καν προφανές ότι ένα γυάλινο ποτήρι που αφήνεις από το χέρι σου θα πέσει κάτω και θα σπάσει. Ναι, μπορεί να σου γράψει ότι θα σπάσει, γιατί έχει εκπαιδευτεί να το γνωρίζει, αλλά δεν συνειδητοποιεί ούτε αντιλαμβάνεται τι σου γράφει και γιατί στο γράφει.