Αναμνήσεις που διαμορφώνουν παρορμήσεις

Μια από τις ισχυρότερες παιδικές αναμνήσεις μου γεννήθηκε ένα χιονισμένο βράδυ των Χριστουγέννων. Πρέπει να ήμουν γύρω στα δέκα, όταν κάποιος από τους «μεγάλους» έριξε την ιδέα: «τι θα λέγατε να περπατήσουμε μέχρι το ξωκκλήσι, για ν’ ανάψουμε τα καντήλια»; Η απόσταση δεν ήταν μικρή, ούτε το κρύο αμελητέο και το χιόνι έφτανε στη μέση της γάμπας μου. Οι οικογενειακές μας μαζώξεις ήταν τότε μεγάλες, οπότε έπρεπε να πειστούν όλοι και όλες, γιατί εννοείται πως κανένας δεν θα έμενε πίσω μόνος του τέτοιο βράδυ.
Αφήνοντας λοιπόν πίσω τις επιφυλάξεις των πιο διστακτικών -«θα μας φάνε οι λύκοι…», «θα παγώσουν τα παιδιά!», «θα είναι καν ανοιχτό το εκκλησάκι;»- περίπου 15 άνθρωποι βρεθήκαμε να περπατάμε νυχτιάτικα στον χιονισμένο δρόμο.
Δεν θα ξεχάσω ποτέ εκείνη τη νύχτα. Τα χρωματιστά γάντια μου όπως τα φώτιζε το φως του κεριού στο φαναράκι που κρατούσα, το πώς μύριζε ο αέρας της χιονισμένης νύχτας, τον ήχο των βημάτων στο τριζάτο χιόνι και των χριστουγεννιάτικων τραγουδιών, την προσμονή για οτιδήποτε παράξενο μπορεί να συναντούσε η παρέα μας στον δρόμο, τις σκιές των δέντρων στον φωτεινό βραδινό ουρανό, τη θέα των φωτισμένων παραθύρων στο εκκλησάκι.
Δύο-τρία χρόνια αργότερα, παραμονή Πρωτοχρονιάς, η μητέρα μου πήρε εμένα και τον αδερφό μου και μας οδήγησε σε μια επίσης αξέχαστη διαδρομή. Στα σπίτια ανθρώπων που γνώριζε πως ήταν μόνοι. «Θέλετε σήμερα να προσφέρουμε χρόνο;». Δεν θα ξεχάσω ποτέ την εικόνα των ανθρώπων, τις ιστορίες και τις περιπέτειες που μου διηγήθηκαν. Ήταν μόνο ένα απόγευμα, αλλά νομίζω πως έμαθα πολλά -και κατάλαβα ακόμη περισσότερα- για την ανθρώπινη φύση, τα πάθη, τα λάθη, τις προσδοκίες, τις χαρές και τους πόνους μας.
Έκτοτε, έπειτα από εκείνη την απρόσμενη νυχτερινή πορεία στο χιόνι κι εκείνο το απόγευμα της παραμονής Πρωτοχρονιάς, απέκτησα δύο συνήθειες (στο όριο της παρόρμησης), που σε έναν βαθμό τις διατηρώ μέχρι σήμερα.
Πρώτον, να απαντάω συνήθως θετικά στην ερώτηση «θέλεις να πάμε…;» με την οποία συχνά εκκινούν πολλές ωραίες περιπέτειες της ζωής και, δεύτερον, να επιδιώκω την ομορφιά του ασυνήθιστου -κι όποτε μπορώ, να τη δημιουργώ.
Όπως λέει και ο Γιάννης Αγγελάκας στον εισαγωγικό στίχο του «Χάρτινου Τσίρκου» του 1996, «η ζωή είναι μικρή για να ‘ναι θλιβερή». Όσο λοιπόν μπορούμε να δημιουργούμε αξιομνημόνευτες στιγμές που δραπετεύουν από τη συνήθη ροή της καθημερινότητας, καλό είναι να το επιδιώκουμε ενεργά και συνειδητά.
Φέτος τα Χριστούγεννα, όσο μπορείτε κινηθείτε, προσφέρετε, δημιουργήστε τις καλύτερες αναμνήσεις και τις ωραιότερες παρορμήσεις των παιδιών σας. Ο κόσμος μας δεν πρόκειται να γίνει λιγότερο χαοτικός ή ευκολότερα βατός, αλλά η δυνατότητα να ανατρέχει κάποιος σε ορισμένες σταθερές, ποιότητες και σημεία αναφοράς, δεν θα χάσει ποτέ την αξία της.
Το σημερινό κείμενο, το τελευταίο πριν από τις γιορτές, δεν είχε να κάνει με Τεχνητή Νοημοσύνη. Ή ίσως να είχε κάνει με αυτή περισσότερο από κάθε προηγούμενο.
Για λίγες εβδομάδες δεν θα γράψω. Θέλω να δημιουργήσω μια απόσταση ανάμεσα σε εμένα και το πάθος μου να ερευνώ και να γράφω για την Τεχνητή Νοημοσύνη, ώστε να «προπονήσω» τη δυνατότητά μου να βλέπω τα πράγματα πιο καθαρά και αποστασιοποιημένα.
Δεν νομίζω όμως πως θα χάσω την αγάπη μου για οτιδήποτε αφορά αυτό το θέμα και ιδίως για τις ηθικές και κοινωνικές επιπλοκές του, γιατί το αγαπώ. Όπως λέγεται πως έχει γράψει τον 17ο αιώνα ο Roger de Bussy-Rabutin “Absence is to love what wind is to fire; it extinguishes the small, it inflames the great.”
Καλές γιορτές σε όλες και όλους και τα ξαναλέμε σύντομα!

Ευχαριστούμε Αλεξάνδρα που μας θύμισες τις όμορφες, αυθεντικές εμπειρίες άλλων μας χρόνων... που λειτουργούν θεραπευτικά στις σημερινές μας πραγματικότητες. Καλές γιορτές με ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο!
Εξαιρετικό κείμενο Αλεξάνδρα. Καταπληκτικές αυθεντικές ιστορίες. Σημαντικά μηνύματα και αξίες.
Σε μια πιο χαλαρή σύνδεση με την ΤΝ γιατί άραγε το ασυνήθιστο έχει ομορφιά; Ίσως επειδή εμπειρίες που ξεφεύγουν από την κατανομή των εμπειριών που έχουμε συναντήσει, πιθανώς δημιουργούν νέες συνάψεις, όπως τα αυθεντικά και διαφορετικά δεδομένα και εμπειρίες απαιτούνται για τον πραγματικό εμπλουτισμό ενός συστήματος ΤΝ. Σχετική και η έννοια του διλήμματος της εξερεύνησης-εκμετάλλευσης στην ενισχυτική μάθηση (https://en.wikipedia.org/wiki/Exploration%E2%80%93exploitation_dilemma), όπου η εξερεύνηση είναι σημαντική για τη βελτίωση των συστημάτων ΤΝ.
Αλλά όλα αυτά είναι πραγματικά δευτερεύοντα μπροστά στις ανθρώπινες αξίες του υπέροχου κειμένου σου!
Καλές γιορτές!